|
Kuzey Kafkasya'daki Kabartay-Balkar Özerk Cumhuriyetinde yaşayan Türk boyu.
Taulular (Dağlılar) veya Malkarlar diye de tanınırlar.
Balkarların menşei hakkında, değişik görüşler vardır. Bazı araştırmacılar,
Balkar adının Bulgar'dan kaynaklandığını ileri sürmektedirler. Ekseri
araştırmacılara göre ise uzun müddet göçebe bir hayat süren ve Karaçaylılarla
birlikte yaşayan Balkarlar, adlarının, Kırım'dan göç ettikleri sırada
kendilerine önderlik eden "Malkar" adında bir beyden geldiğine inanırlar.
Menşelerinin, Hazar Türkleri'ne dayandığını
ileri sürenler de vardır. Bunlara göre Balkarlar, 10 ve 11. yüzyıllara kadar
bağımsız yaşamış, daha sonra Ruslar veya Osetler tarafından Kafkasya'ya
sürülmüşlerdir.
Balkarlar, Altınordu ve Kırım hanlıklarının hakimiyeti altında
kaldıktan sonra, 15. yüzyıl sonlarında, Kırım Hanlığıyla birlikte Osmanlı Devleti'nin hakimiyetine
girdiler. Balkarlar arasında, giderek İslamiyet yayıldı. Uzun müddet Osmanlı
himayesinde huzur ve güven içinde yaşayan Balkarlar, 1827 senesinde Rus
hakimiyetine girdiler.
1917 Ekim devriminden sonra, Karaçaylılarla birlikte Kuzey Kafkasya Bağımsız
Cumhuriyeti içinde yer aldılar. Kızılordu, 1921'de bu devlete son verince
Balkarlar, Kabartay Bölgesine, Karaçaylar ise Karaçay-Çerkes Özerk Bölgesine
yerleştirildiler. İkinci Dünya Savaşı sırasında Balkarlar ve Karaçaylılar
birleşerek Sovyet hükümetine karşı çete savaşları başlattılar. Savaş sonrasında,
Almanlarla işbirliği yaptıkları için, Orta Asya'ya ve Sibirya'ya sürüldüler.
Yaşadıkları bölge olan Balkariye de, Gürcistan Sovyet Cumhuriyetine katıldı.
1957 senesinde çıkartılan bir kanunla, Balkarların büyük bir kısmı, Orta
Asya'dan geri getirildiler. Kabartay Balkar Özerk Cumhuriyetine
yerleştirildiler. Nüfusları 66.000 civarında olan Balkarlar, Sovyet Sosyalist
Cumhuriyetleri Birliği'nin dağılışından beri, yeni sistem içinde hayatlarını
sürdürmektedirler.
Balkarlar, Malkar til (Malkar dili) ve Tau til (Dağlı dili) olarak
adlandırdıkları, Kıpçakça kökenli bir dil konuşurlar. Balkarca'nın, dilbilgisi
bakımından Karaçayca ile ortak özellikleri vardır. 1926 senesine kadar İslam
harflerini kullanan Balkarlar, daha sonra Latin alfabesini ve 1940'ta da Kiril
alfabesini benimsediler. Gelişmiş bir yazılı edebiyatları olmamasına rağmen,
zengin bir sözlü edebiyatları vardır.
[ Geri Dön |
Okunma: 2601
|