|
Otuz üçüncü Osmanlı sultanı. İslâm hâlîfelerinin doksan sekizincisidir. Babası,
Osmanlı sultanlarından Abdülmecîd Han, annesi Şevkefzâ Kadınefendidir. 21 Eylül
1840 târihinde İstanbul’da doğdu. İyi bir eğitim ve öğretim gördü. Devrin büyük
âlimlerinden ders görerek yetiştirildi. Devlet idâresi, fen ilimleri ve Arapça,
Farsça, Fransızca öğrendi. Okumayı çok sevdiğinden veliahtlığı devrinde yabancı
ülkelerden de kitap getirtirdi.
Babasının 25 Haziran 1861’de vefâtından sonra Abdülazîz Han pâdişâh olunca,
veliaht oldu. Nezâketi, kibârlığı, çağına göre bilgisi ve yumuşak huyluluğu ile
sevildi. Amcası Abdülazîz Hanın 1863 Mısır ve 1867 Avrupa seyâhatlerine katıldı.
Bu gezilerde davranışları ile Osmanlı hânedânının asâletini temsil ederek takdir
topladı. Veliaht Murâd, 30 Mayıs 1876 târihinde Sultan Abdülazîz Hanın hal’
edilmesiyle Osmanlı Sultanı îlân edildi. 4 Haziran 1876’da Abdülazîz Hanın fecî
şekilde şehit edildiğini ve annesi Pertevniyâl Sultana çok çirkin işkenceler
yapıldığını işiten Sultan Murâd Hanın üzüntüden ve bu felâket yolunun sonunu
düşünmekten aklı bozuldu. Üzüntüden hastalığının artmasında, doktor
Capoleone’nin câhilâne ve yanlış teşhis ve tedâvisinin mühim rolü oldu. Beşinci
Murâd Han, bu hasta hâliyle ihtilâlcilerin kuklası hâline getirilip, Avrupa’da
belirli odakların devleti ve İslâmiyeti yok etmek için hazırladıkları yıkıcı
plânları tatbik edilmek istendiyse de kardeşi İkinci Abdülhamid Han, bunların
önüne geçti. 31 Ağustos 1876’da hal’ edilen ve doksan üç gün saltanat süren
Beşinci Murâd Han, Osmanlı sultanlarının en az pâdişâhlık yapanıdır.
Saltanattan hal’inden sonra, âilesiyle Çırağan Sarayına yerleştirilen Beşinci
Murâd Hanın hastalığı sonradan iyileşti. Vaktini, okumak ve torunlarını
okutmakla geçiren Murâd Han, kardeşi Sultan Abdülhamid Hanın nâzikâne hatır
sormasını, dâimâ teşekkürle cevaplandırırdı. 29 Ağustos 1904 târihinde vefât
eden Beşinci Murâd Han, İstanbul’da Yeni Câmideki türbeye defnedildi.
[ Geri Dön |
Okunma: 1171
|