|
Osmanlı sadrazamlarından. 1860’ta İstanbul’da doğdu. Babası nizamiyeden emekli
Jandarma Binbaşısı Tahir Beydir. 1885’te kurmay yüzbaşı olarak Harp Akademisini
bitirdi. Askerlik bilgi ve becerisini artırmak üzere hükümetçe Almanya’ya
gönderildi (1887). Üç yıl orada kaldıktan sonra binbaşı rütbesiyle yurda döndü.
Erkan-ı Harbiye Mektebinde harp tarihi okuttu. 1895’te miralay olan Ali Rıza
Paşa, Harran’da çıkan isyanı bastırmakla görevlendirildi. 1897’de bir süre
Manastır vali ve komutanlığı görevinde bulunduktan sonra Yemen ayaklanmasını
bastırmaya memur edildi (1905). Bu görevi sırasında müşirliğe yükseldi. İkinci
Meşrutiyetin ilanından sonra (1908) ayan meclisi üyeliğine getirildi. Meşrutiyet
kabinelerinde iki defa Harbiye Nazırlığı yaptı. Balkan Harbine (1912) Batı
Ordusu Komutanı olarak katıldı. Mondros Mütarekesinden sonra kurulan Tevfik Paşa
kabinesinde (11 Kasım 1918) Bahriye Nazırı olarak vazife yaptı.
Sivas Kongresinden sonra Milli Mücadele taraftarlarının baskını sonucu Ferid
Paşa hükümetinin düşmesi ile Ali Rıza Paşa sadrazamlığa getirildi (2 Ekim 1919).
Son Osmanlı Meclis-i Mebusanı'nın İstanbul’da toplanmasını sağladı. Ancak
İstanbul’daki merkezi hükümetin Anadolu’daki Kuvay-i milliye hareketi ile
birleşmesini istemeyen işgal kuvvetlerinin zoru ile 3 Mart 1920’de istifa
etti.
Ali Rıza Paşa 21 Ekim 1920’de kurulan Dördüncü Tevfik Paşa kabinesinde Nafia
ve Dahiliye nazırlıklarında bulundu. TBMM’nin saltanatı kaldırması (1 Kasım
1922) üzerine son Osmanlı hükumeti olan Tevfik Paşa kabinesinin diğer üyeleriyle
birlikte o da istifa etti (3 Kasım 1922).
Ali Rıza Paşa 31 Ekim 1932’de vefat etti. İçerenköy Mezarlığına defnedildi.
Devletin güç zamanlarında önemli vazifeleri başarıyla yerine getiren Ali Rıza
Paşayı Vahideddin Han çok takdir ederdi.
[ Geri Dön |
Okunma: 1443
|
